Senkop (Bayılma)

Senkop Nedir?

Prof. Dr. Ali Serdar Fak, www.vivasaglik.com

Senkop (bayılma)  kısa süreli ve kendiliğinden düzelen bilinç kaybı durumudur. Senkop nedeni beyne giden kan akımının kısa süreli azalması veya durmasıdır. Beyin kan dolaşımı çok kısa bir süreliğine de olsa durduğu zaman kişi ayakta durma veya aktif oturma yeteneğini kaybeder, çevreyle iletişimi devam edemez ve ardından bilincini yitirir. Beyin kan dolaşımı tekrar yeterli düzeye geldiğinde kısa sürede kişi kendine gelir ve düzelir.

Senkoptan hemen önce bazen haberci işaretler olabilir. Senkoptan hemen önce ani fenalık hissi olabilir; bulantı, terleme, baş dönmesi, göz kararması veya bazen çarpıntı hissedilebilir.

Senkop çok sık bir hastalıktır !

Senkop aslında çk sık görülen bir durumdur. Toplum genelinde bir kişinin yaşam boyu en az bir kez senkop yaşama olasılığı % 30 dur. Çoğu senkop hastası ilk senkop atağında doktora / hastaneye başvurma gereği hissetmeyebilir.

Senkop nedenleri nedir ?

Senkop nedenleri çok çeşitlidir. Çoğu senkop nedeni aslında basittir ve kişide önemli bir hastalık habercisi değildir. Örneğin kötü ve ani bir olay-haber-şok vb bazı kişilerde refleks nedenlerle ani kan basıncı düşmesine ve senkopa neden olabilir. Bu duruma tıp dilinde  “basit bayılma” (common faint)  denir. Bu durum yaşam boyunca benzer hallerde bazen tekrarlayabilir.

Diğer yandan doğumsal kalp hastalıkları, kalp kapak hastalıkları, koroner kalp hastalığı, çeşitli ailesel kalp ritmi bozuklukları, beyin damar hastalıkları senkopa neden olabilir. Bu hastalıklardaki senkop tıbbi açıdan önemlidir ve mutlaka araştırılması ve nedeninin bulunarak tedavi edilmesi gerekir.

Gerçek senkop olmayan ancak senkopu taklit eden durumlar:

Bazı haller gerçekte senkop atağı olmadığı halde, hasta ve hasta yakınları tarafından senkop gibi algılanabilir veya ifade edilebilir. Bu durumda aslında bilinç kaybı yoktur; kişi o sırada konuşamasa da çevrede olup bitenlerden haberdardır. Göz kapakları hareket eder, çoğunlukla kişi ağlayarak veya hıçkırarak açılır, “düzelir”.

Bazen sara nöbeti (epilepsi atağı) senkop ile karışabilir. Bu durumda kol ve bacaklarda kasılmalar olabilir, kişi altına idrarını kaçırabilir. Nöbet geçtikten sonra da uzunca bir süre kişi halsiz, bitkin kalabilir ve derin uykuya dalabilir.

Önemli kalp hastalığına veya aritmiye bağlı senkop özellikleri:

Küçük çocuklarda tekrarlayan senkoplar özellikle başka aile bireylerinde de varsa, doğumsal kalp ritim bozukluklarına ve ani ölüm riskine işaret edebilir.

Genellikle yaşlı kişilerdeki senkoplar kalp ritim bozukluklarının (bradikardi, blok) veya kalp kapak hastalıklarının işareti olabilir.

asistoli fak senkop EKG aritmi

Kalp krizi geçirmiş veya kalp hastalığı riski olan kişilerdeki senkoplar yaşamsal ritim bozukluklarının, hatta bazen ani ölüm riskinin habercisi olabilir. Koroner arter hastalığının ve kalp krizinin sessiz seyredebileceği düşünüldüğünde koroner arter hastalığı için risk faktörleri olan bir kişideki senkopun ciddiyetle araştırılması gerekebilir.

Özellikle yoğun efor sırasında aniden göğüs ağrısı veya fenalık hissiyle birlikte gelişen senkop.

Basit nedenlere bağlı senkop özellikleri: Uzun süre ayakta durma sonucu, kapalı, havasız ortamda gelişen senkop, kötü ve ani bir olay-haber-şok sonrası gelişen senkop, şiddetli ve ardışık öksürük sonrası gelişen senkop, tuvalette işeme sırasında veya hemen sonrasında gelişen senkop, yatar durumda ani kalkıp yürüme sırasında veya sonrasında (özellikle gece uyku sırasında uyanıp, hızlıca tuvalete giden yaşlı hastalarda) gelişen senkoptur.

Unutmayın, kalp hastalığı olan veya kalp hastalığı riski taşıyan kişilerde ortaya çıkan senkop yaşamsal aritmilerin ve ani ölüm riskinin habercisi olabilir. Bu durumda ayrıntılı bir kalp muayenesi, ekokardiyografi ve Holter EKG ilk yapılması gereken incelemelerdir. Holter EKG hakkında www.vivasaglik.com dan ayrıntılı bilgi alabilirsiniz.

Prof. Dr. Ali Serdar Fak, www.vivasaglik.com

 

Sınırlı Sorumluluk Beyanı : Sitemizin içeriği ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Bilgiler hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Site bilgilerine dayanarak tanı ve tedavinin yönlendirilmesi önerilmez. Sitede ilgili yasa içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı yoktur.

Copyright © Tüm Hakları Saklıdır.